حسین صفارهرندی روز چهارشنبه در روزنامه دولتی ایران یادداشتی با عنوان «بایکوت امید» نوشته است که بخشهایی از آن در پی میآید:
"«فيل هوا كردن» كنايه از انجام كارى بس بزرگ است، آن قدر بزرگ كه انجام آن محال به نظر مى رسد. وقتی گفته مى شود «فلانى فيل هوا كرده»، اذهان مخاطبان اين خبر، آماده شنيدن يك واقعه عظيم و خارق العاده مى شود. از اين رو چنين خبرى اصطلاحا از ارزش خبرى بالايى برخوردار است، آن قدر بالا كه كنجكاوى مخاطب را براى دانستن و شنيدن اطلاعات بيشتر درباره اش به تكاپو وا مى دارد.آنچه بر و بچه هاى دانشمند و فناوران متعهد ايران عزيز دو روز پيش به نمايش گذاشتند، چیزی شبیه «فيل هوا كردن» بود. اين كه ايران به جمع معدود كشورهاى دارنده فناورى توليد ماهواره و تکنولوژی پرتاب آن پيوست، خبرى است كه ارزش آن از «فيل هوا كردن» كمتر نيست، اما چگونه اين خبر با همه جاذبه و شگفتی هايش نتوانست جايی در صفحات نخست برخی از روزنامه هاى ديروز كشورمان پيدا كند، جاى تأمل دارد... اين قبيل روزنامه ها در يكى دو سال اخير نشان داده اند در كار حرفه اى ايشان چنين معيارى وجود دارد كه آنچه از دولت نهم و دستگاه هاى منتسب به آن - و حتى دانشمندان و صنعتگران ميهن عزيزمان - صادر مى شود، غير علمى، عقب مانده، زيان بار و مايه سرشكستگى است. بالطبع انعكاس خبر پيشرفت غرورآفرين امروز ايران در حوزه فناورى هوا فضا، دستگاه معيارى پيش گفته را بر هم مى ريزد همچنان كه اين دوستان قبلاً هم به صورت رسمى اذعان كرده اند كه چون خود را در تقابل سياسى با دولتمردان كنونى مى دانند و تلاش مى كنند دولت فعلى را به زير كشند و خود جايگزين آن شوند، لذا انگيزه اى براى بازتاب دادن به توفيقات اين دولت ندارند، حتى اگر اين موفقيت ها به كام كل ملت شيرين آمده باشد. راستى اگر نام ماهواره «اميد» را «Hope» گذاشته بودند و اعلام مى شد كه تكنولوژى آن را دوستان آمريكايى تقديم كرده اند، باز هم بى تفاوتى ايشان را نسبت به خبر فضايى روز دوشنبه شاهد بوديم؟"
از آنجا که آقای صفارهرندی این بار نه در قامت یادداشتنویس روزنامه «کیهان» که در لباس وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی این یادداشت را نگاشتهاند، به نظر مناسب ميآيد را درباره يادداشت ایشان متذکر شد.
1.به نظر میرسد استفاده از کلمات محاورهای چون «فیل هوا کردن بروبچههای دانشمند» درسرمقاله روزنامه دولتی ایران فارغ از سوابق مطبوعاتی جناب آقای وزیر، خلاف شأن مقام وزارت است. بهويژه آنكه در اذهان عمومی (مخاطبان اصلی روزنامه «ایران») فیل هوا کردن به مفهوم ادعای غیرواقعی و غیرممکن است که تشابه دستاورد عظیم دانشمندان این مرز و بوم به فیل هوا کردن کمال بیانصافی است.
2.اینکه جناب احمدینژاد فرمان پرتاب موشک ماهوارهبر «سفیر» را میدهند، جای بسی خوشحالی است و این مساله به اعتراف بسیاری از رسانههای بینالمللی یکی از دستاوردهای بزرگ مردم ایران به شمار میآید، اما به نظر نمیرسد که چنین پروژه عظیمی تنها در طی دو سال گذشته به سرانجام رسیده باشد. اگر امروز رییس دولت نهم قیچی به دست به افتتاح طرحهایی اینچنینی میپردازد، باید به این مساله نیز عنایت کافی داشت که مطالعات ابتدایی و اجرای این پروژههای عظیم به دیروز و سالهای پیشین باز میگردد.سالهایی که آقای رییسجمهور، استاندار و جناب وزیر ارشاد، نویسنده روزنامه کیهان بودهاند.
3. "مشک آن است که خود ببوید نه آنکه عطار بگوید، دانا چون طبله عطار است خاموش و هنرنمای و نادان چون طبله غازی بلند آواز و میان تهی..."
هرچند بنابر ادعای برخی افراد، دولت سید محمد خاتمی طی هشت سال نتوانست فیلهایی که دولت نهم در دو سال هوا کرد، هوا کند؛ اما به یاد میآورم هنگامی که دنیا به احترام ایده گفتوگوی تمدنهای رییسجمهور ایران سر تعظیم برای ایران و ایرانیان فرود آورد و سال 2001 به سال گفتوگوی تمدنها نام گرفت، سکوتی معنادار و تلخ بر روزنامه فخیمه کیهان که جناب صفارهرندی سردبیری آن را عهدهدار بود، سایه انداخت. هنوز چرایی این سکوت را نمیدانم و صد البته به اتهامزنی نیز نمیپردازم اما تنها یاد آوری میکنم که سوالهای بیپاسخ بسیارند.
4. جناب وزیر در بخشي از یادداشت خود آوردهاند "رفقا به بهانه همراه شدن يك ايرانى با يك گروه آمريكايى در عزيمت به فضا، روزهاى پياپى با عكس و تفاصيل بسيار به اين موضوع پرداختند. البته شايد اگر عزيمت اين ايرانى فضانورد به جاى اين كه با يك سفينه آمريكايى با فضاپيماى ساخت ايران صورت مىگرفت، ديگر قابل انتشار نبود! "
در این زمینه باید توجه کرد اینکه یک زن مسلمان ایرانی برای اولین بار با یک سفینه روسی به عنوان توریست فضایی و نه فضانورد به فضا میرود و قرآن کریم را با خود به فضا میبرد، مسالهای قابل توجه است و من بیصبرانه در انتظار درج خبر روزی هستم که دومین بانوی ایرانی با سفینهای ایرانی به عنوان فضانورد پا به کرات دیگر بنهد و بیشک این از جمله خواستههای آقاي صفارهرندي و همه ایرانیان است.
5. و دست آخر اینکه برادر گرانمایه، جناب آقای صفارهرندی دربخشی از يادداشت خود آوردهاند: "راستى اگر نام ماهواره «اميد» را «Hope» گذاشته بودند و اعلام مىشد كه تكنولوژى آن را دوستان آمريكايى تقديم كردهاند، باز هم بىتفاوتى ايشان را نسبت به خبر فضايى روز دوشنبه شاهد بوديم؟"
آیا میتوان تنها و تنها به این دلیل که برخی روزنامهها خبر «فیل هوا کردن برو بچههای دانشمند» را آن طور که مد نظر دولت است، منتشر نکردهاند به اتهامزنی پرداخت و آنان را به حمایت از آمریکا - دولت آمریکا- متهم کرد؟
كاش جناب آقای صفارهرندی، فراموش نکنند که امروز ردای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بر تن دارد و این وزارتخانه قاعدتا باید ملجأ و مأمن همه روزنامهنگاران و اصحاب قلم باشد و کاش وظیفه اتهامزنی به اصحاب رسانه، به آنانی که اين وزارتخانه باید مدافعشان باشد، به مراجع ذيربط واگذاشته شود.
متن این یادداشت درسایت نوروز:
http://norooznews.ir/news/5773.php
نظرات ()...مرگ گاهی ریحان می چیند
نظرات ()دیشب شبکه دوم تلویزیون بخش هایی از مصاحبه با آرش کمالی بازجوی معروف ساواک را که در ابتدای پیروزی انقلاب دستگیر شده بود ، پخش کرد . این بازجو نوع برخورد خود و همکارانش را با فعالین سیاسی که دستگیر می شدند ، شرح می داد.
پس از یادآوردی نام چند چریک و فعال سیاسی ، در پاسخ به یکی از پرسش های مصاحبه کننده ، گفت :" برخی از آنها هنگام بازجویی و در زیر شکنجه کشته می شدند . در چنین مواقعی پرونده سازی می کردیم که خودکشی کرده اند."
؟
...
نظرات ()در مورد فلسفه حجاب مو برای زنان حرف و سخن فراوان است و من خود را در آن مقام نمی دانم که در زمینه وجوب آن و یا واجب نبودن آن سخن برانم اما وقتی این نوشته را در سایتهای اینترنتی خواندم داستان اجباری شدن حجاب در ایران پس از انقلاب به نظرم جالب آمد. از آنجا که دانستن حق مردم است و ما در رسانه ها در مورد همه آنچه در روزهای انقلاب گذشت نمی شنویم و همه آن اتفاقات را نمی بینیم و از جایی که این روزها رادان نامی با سخنانش در مورد تبرج!و مسائلی از این قبیل دست به اقداماتی زده است؛ این نوشته را با اندکی تلخیص در پس از باران منتشر می کنم.
البته بر این نکته پای می فشارم که عقاید و انتخاب افراد هر چه باشد ؛ برای من محترم است.
...
{ در همان روزی که محمدرضا پهلوی ایران را ترک کرد، روزنامه کیهان مصاحبهای از آیتالله منتظری که تازه از زندان آزاد شده بود با روزنامه فرانسوی زبان (بلژیکی) لاسوآق منتشر کرد که در آن از حجاب اسلامی هم صحبت شده بود. او در پاسخ به این سوال که آیا به نظر شما دختران و زنان باید حتماً در چادر پوشیده باشند میگوید:
اصلاً حجاب اسلامی به معنی پوشیده شدن در چادر و انزوای اجتماعی نیست هدف آن است که زن در جامعه لخت نباشد که وسیله شهوترانی قرار گیرد. وگرنه با مراعات حجاب اسلامی و عدم اختلاط دختر و پسر، از نظر اسلام آزادیهای مورد نیاز برای زنان و دختران تامین می شود و آنها از تمام مزایا و حقوق اجتماعی مشروع بهره مند میشوند.(۲۶ دی ۵۷ شماره ۱۰۶۱۴صفحه ۳
در ستون «کیهان و شما» در روزنامه کیهان که بازتاب دهنده تلفنهای خوانندگان روزنامه است هم پیامهای جالبی در مورد حجاب میتوان دید. مثلاً در ۲۷ دی پروین افشار میگوید:
این روزها خانمهای چادری رفتار بسیار بدی با زنان بیحجاب دارند و هر جا که زن بیچادری را ببینند به او توهین میکنند. حتی بعضی از جوانان ضمن متلک گفتن به این گروه از زنان موجبات آزار بدنی آنان را نیز فراهم میکنند. شما را بهخدا در روزنامه به این گونه افراد تذکر بدهید و بگویید این کارها شایسته افراد مومن و با تقوا نیست.
و یا در ۲۷ دی بتول اخوتپور گفته است:
امروز تظاهراتی در خیابان بلوار برپا بود. به دلیل علاقهای که به رشد نهضت ملی ایران و سرکوب استبداد دارم با شور و شوق فراوان به میان تظاهر کنندگان رفتم و با آنان همصدا شدم. اما با کمال تعجب گروهی به سوی من آمدند و با این بهانه که من چادر به سر ندارم مرا از صف تظاهرکنندگان بیرون انداختند.
دانشگاهیان دانشگاه آزاد بیانیه داده و به بیانیه گروه دیگری به نام زنان مجاهد اشاره کردند:
انتشار بیانیه افشاگرانه زنان مجاهد در رابطه با برخی حرکات ناآگاهانه گروههای پراکنده، همانند تهدید زنان و دختران بی چادر و آتش زدن و چاقو کشی و اسیدپاشی که در حقیقت ناشی از عدم آگاهی آنها و تاثیر تبلیغات خائنانه عناصر مزدور میباشد زنگ خطر تازه ای را به صدا در میآورد. (کیهان ۲۷ دی ۵۷ شماره ۱۰۶۱۵ صفحه ۷)
حتمالاً به دلیل همین اخبار است که گفت و گوی امام خمینی با روزنامه السفیر درمورد مساله زنان، تا آن حد مهم تلقی میشود که یکی از تیترهای صفحه اول روزنامه کیهان به این جمله از ایشان اختصاص مییابد که چادر برای زنان اجباری نیست. اظهارات کامل ایشان چنین بوده است:زن باید دارای حقوق مساوی با مرد باشد. اسلام بر تساوی زن و مرد تاکید کرده و به هر دوی آنها حق تعیین سرنوشت خویش را داده است. یعنی اینکه باید از همه آزادیها بهرهمند باشند، آزادی انتخاب کردن و انتخاب شدن، آزادی آموزش خویشتن و کار کردن و مبادرت به هر نوع فعالیتهای اقتصادی. زن مسلمان به دلیل تربیت اسلامی خود پوشیدن چادر را انتخاب کرده است در آینده زنان آزاد خواهند بود که در این باره، خود تصمیم بگیرند ما فقط لباسهای جلف را ممنوع خواهیم کرد. (کیهان ۱ بهمن ۵۷ شماره ۱۰۶۱۸ صفحه ۳)
صادق قطبزاده به خبرنگار کیهان میگوید:
مرد به حکم اینکه وظیفه تامین زندگی را دارد باید ارث بیشتر هم ببرد. (کیهان۲ بهمن ۵۷ شماره ۱۰۶۱۹ صفحه ۷)
این جملات را کسی میگوید که نیمی از عمر چهل ساله خود را در آمریکا گذرانده است. یا دکتر ابرهیم یزدی، دبیرکل فعلی نهضت آزادی ایران در گفت و گو با حمیده امیری خبرنگار کیهان میگوید:
آنچه در نظام اسلامی باید رعایت شود، عفت و عصمت است. ولو اینکه کسی معتقد به حجاب نباشد باید یک اصولی را رعایت کند این مختص به زنان نیست.(کیهان ۵ بهمن ۵۷ شماره ۱۰۶۲۲ صفحه ۱)
مساله زنان و جایگاه آنان در انقلاب تقریباً سوال ثابت تمام مصاحبههای امام خمینی بوده است. یکی از جالبترین پرسش و پاسخها، گفتوگوی خبرنگار کیهان با ایشان است:
- خبرنگار: نقش زنان در حکومت اسلامی چگونه خواهد بود؟ مثلاً آیا وزیر خواهند شد البته اگر استعداد و لیاقت نشان بدهند؟
- امام: اینها بسته به این است که حکومتی که پیش میآید تکالیف را معین کند. الان وقت این حرفها نیست
- خبرنگار: چون مرا به عنوان یک زن پذیرفتهاید این نشاندهنده این است که نهضت ما، نهضتی مترقی است ولی دیگران کوشیدهاند آن را عقبمانده نشان بدهند. فکر میکنید آیا زنان ما باید حتما حجاب داشته باشند؟ و مثلا روسری، رو سر داشته باشند؟
- امام: اینکه شما را پذیرفتم بنده شما را نپذیرفتم شما آمدید اینجا و من نمیدانستم شما میخواهید بیایید اینجا که پذیرفتم این هم دلیل بر این نیست که اسلام مترقی است که به مجرد اینکه شما به اینجا آمدید دلیل بر این است که اسلام مترقی است. ترقی هم به این نیست که زنها خیال کردهاند یا مردها خیال کردهاند. ترقی به کمالات انسانی و با اثر بودن یک زن در مملکت است نه به اینکه سینما برویم که دانس برویم و اینها ترقیاتی است که محمدرضا برای شما درست کرد که شما را به عقب رانده که ما باید بعدها جبران کنیم. شما آزادید در کارهای صحیح دانشگاه بروید هر کاری را که صحیح است بکنید و همه ملت آزادند در اینها اما اگر بخواهند کارهای خلاف عفت بکنند و یا کارهای خلاف ملیت بکنند از آنها جلوگیری میشود و این دلیل بر ترقی و مترقی بودن است. (کیهان۳ بهمن ۵۷ شماره ۱۰۶۲۰ صفحه۳)
کیهان ۱۴بهمن در صفحه ۴ خبر داده که نام سازمان زنان به سازمان رفاه و ارشاد خانواده تغییر کرد. و در کنار این خبر، اطلاعیه کمیته رفاه وبرنامههایی را منتشر کرده مبنی بر اینکه مردان و زنان باید به صورت جداگانه به ملاقات امام بروند و به همین دلیل صبحها به آقایان و بعدازظهرها به خانمها اختصاص یافته است.
جالب اینجاست روشنفکران لاییک بیشتر از انقلابیون مذهبی تلاش میکنند به این انتقادها پاسخ دهند. به عنوان مثال ناصر تکمیل همایون، عضو جبهه ملی ایران مجموعه مقالاتی با نام زن ایرانی در روند انقلاب ملی را آغاز کرده و در اولین مقاله با عنوان «میخواستند زن ایرانی، عروس فرنگی باشد» از بزرگ کردن مساله حقوق زن در اسلام انتقاد کرده و آن را منشا تفرقه در نیروهای انقلابی میخواند. او در این مقاله مدارس دخترانه ملی و دولتی را به دلیل دور بودن از آموزشهای سنتی، ابزاری برای غربی کردن زنان ایرانی دانسته و اغلب فعالیتهای عصر پهلوی را با هدف غربی کردن زنان زیر سوال میبرد و این گونه مقاله را پایان میدهد:
این گروه ویرانساز و چپاولگر و هرزه با اینکه کوشش کردند بنام آزاد کردن زنان و شرکت دادن آنان در انتخابات قلابی و وکیل ساختن چند زن در همان سیستم رستاخیزی اختناق و ترور و عدم آزادی و دموکراسی، به نوعی نیرنگ دست یازند و به اصطلاح بیان دارند که زنان ایران را از سیاه چالهای قرون وسطائی بیرون آورده اند اما هدف اصلی آنان که تشکیل پروسه غربی کردن حیات اجتماعی زنان آن هم در سطح بسیار مبتذل فرنگی بود، خوشبختانه به یمن حرکت عظیم اجتماعی و سیاسی ملت ستمدیده ایران و شرکت زنان دلیر و هوشمند ناتمام ماند و مسلما خطر تزلزل بدفرجامی که خانوادههای ایرانی و زنان (و مردان) کشور را تهیدید میکرد در شکل و ترکیب جدبد پیکار ملی و خودسازیهای فرهنگی برطرف خواهد شد. (کیهان ۱۶ بهمن ۵۷ شماره ۱۰۶۳۰ صفحه ۶)
او در بخش بعدی این مقاله که در کیهان ۱۹ بهمن منتشر شده بر وجه آزادیبخش انقلاب برای زنان ایرانی تاکید کرده و آن را بسیار مهمتر از نحوه پوشش یا دیگر مسایل جزیی زندگی اجتماعی میخواند.
هما ناطق، روشنفکر و از اعضای کانون نویسندگان، در سخنرانی خود در دانشگاه تهران ضمن زیر سوال بردن تمام فعالیتهای حکومت پهلوی برای زنان و ظاهری خواندن آنها؛ اعلام میکند که آزادی زنان منوط به آزادی کل جامعه است و روزی که انقلاب واقعی به ثمر رسید زنان نیز آزاد خواهیم شد. او در اشاره به مساله حجاب ترجیح میدهد ضمن حمله شدید به کشف حجاب رضا شاه بگوید:
زنی که پوشش خود را نمیتواند آزادنه برگزیند عقاید خود را نیز نمیتواند آزادنه انتخاب کند. این خود سازش است و با ستیزهجویی در تضاد است. (کیهان ۱۷ بهمن ۵۷ شماره ۱۰۶۳۱ صفحه ۶)
لغو قانون حمایت از خانواده، به عنوان اولین قانون لغو شده نشان روشنی از حساسیت به مساله زنان بود. این عمل اگر چه با انتقادهائی روبرو شد اما باز هم روشنفکران ترجیح دادند با سکوت یا توجیه از کنار آن عبور کنند. سرمقاله ۱۳ اسفند کیهان به قلم ثریا صدر دانش با عنوان «زنان را فراموش نکنیم» از معدود انتقادات علنی از این اقدام بود. او از لغو قانون حمایت خانواده انتقاد کرده و پرسید آیا در میان تمام این قوانین نادرست و غیر عادلانه و درحالیکه هنوز مسائل و مشکلات بسیاری مطرح است تنها میبایست قانون حمایت خانواده لغو شود؟ همین روزنامه از اعتراض گروه وکلای مدافع حقوق زن و جبهه ملی ایران به این دستور خبر داده است.
اما سخنرانی ۱۶ اسفند امام خمینی در مدرسه رفاه ویژه به نظر می رسد. ایشان در آن سخنرانی، میگویند:
در وزارتخانه اسلامی نباید معصیت بشود. در وزارتخانههای اسلامی نباید زنهای لخت بیایند. زنها بروند اما باحجاب باشند. مانعی ندارد بروند کار کنند لیکن با حجاب شرعی باشند. (کیهان ۱۶ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۵ صفحه ۱)
کیهان در صفحه اول خود تیتر میزند که زنان باید با حجاب به ادارات بروند. تقریباً اغلب تیترهای صفحه اول کیهان در روز بعد به مساله زنان مربوط میشد. برخی از این تیترها به برگزاری مراسم روز جهانی زن در نقاط مختلف کشور اختصاص داشته که گزارش آنها نیز در صفحات متعدد روزنامه آمده است. این در حالی است که شب قبل از این برنامه، تلویزیون اعلام کرده بود که این روز یک سنت غربی است و به زودی روز زن در حکومت اسلامی اعلام میشود. همچنین در کنار تیتر فتوای آیتالله شریعتمداری مبنی بر بلامانع بودن جلوگیری از بارداری، کیهان ۱۷ اسفند خبر داده که به زودی نظر آیتالله طالقانی در مورد حقوق زنان از تلویزیون پخش خواهد شد. اما مهمترین تیتر این صفحه به گزارشی بر میگردد که کیهان در مورد حجاب اسلامی زنان تهیه کرده است. در این گزارش آمده است:
گروهها و دستهجات مختلف زنان از صبح امروز در خیابانهای شمالی و مرکزی تهران به مناسبت روز جهانی زن و به خاطر ابراز نظریات خود درباره حجاب زنان دست به راهپیمائی زدند. در راهپیمائیهای امروز زنان، تعداد زیادی از دانش آموزان مدارس دخترانه نیز شرکت داشتند. آنها ضمناً علیه کسانی که به زنان بی حجاب در روزهای اخیر حمله کردهاند، شعار میدادند... راهپیمائی امروز در حالی انجام شد که ریزش برف بیوقفه از اولین ساعات بامداد آغاز شده است. طبق گزارشهای رسیده در ادارات و وزارتخانه های مختلف نیز از صبح امروز جلساتی برای رسیدگی به مسائل حجاب که طی چند ساعت اخیر مطرح شده به بحث و گفتوگو پرداختند و در برخی واحدها کارها برای چند ساعت دچار وقفه شد. بحث و گفتوگو درباره حجاب از دیروز در تهران بالا گرفته است و از صبح امروز به دنبال مصاحبه تلفنی رادیو ایران با داماد امام خمینی اوج گرفت. گزارشهای خبرنگاران کیهان از چندین مورد برخورد زنان بیحجاب با عناصر تندروئی که آنها را ملزم به سر کردن چادر میکردند حکایت دارد. کارکنان زن قسمت فروش هواپیمائی ایران شعبه ویلا امروز اعلام داشتند حجاب اجباری زن باید نجابت و پاکی درون او باشد آنها عقیده داشتند که حجاب ظاهری نباید اجباری باشد این زنان همچنین گفتند روحانیون میتوانند در این مورد اظهار نظر کنند اما نباید اجباری در کار باشد ... در خیابانها برخی مردان به ما میگویند: یا روسری یا توسری این توهین بزرگی است به نیمی از اجتماع که در انقلاب اخیر در کنار مردان شرکت داشتند و شهید دادند.
همزمان با حمله گروهی از مردان در میدان ولیعهد(ولیعصر) به چند زن بیحجاب و پرتاب سنگ به سوی آنها که منجر به مجروح شدن چند نفر از آنها شد راهپیمائی از این میدان توسط زنانی که مورد اهانت قرار گرفته بودند و زنان دیگری که به آنها پیوسته بودند به طرف دانشگاه تهران آغاز شد. در تعدادی از بیمارستانهای تهران نیز امروز اعتراضهایی به نحوه روبرو شدن با مساله حجاب اسلامی شروع شد. در شبکه چهار بیمارستان بهآور زنان کارمند امروز اعلام داشتند اگر تصمیم قاطع و قانع کنندهای امروز گرفته نشود نمیتوانند سرکار حاضر شوند. زنان کارگر و کارمند بیمارستان هزارتختخوابی نیز تاکید داشتند که حجاب اجباری زن باید پاکی و نجابت او باشد. در مخابرات ۱۱۸ و قسمت ۱۲۴ نیز امروز زنان کارمند در رابطه با مساله حجاب دست به راهپیمائی زدند.
۱۵هزار زن که در دانشکده فنی دانشگاه تهران جلسه سخنرانی داشتند به دنبال یک رایگیری تصمیم گرفتند دست به راهپیمائی بزنند. آنها در حالی که گروهی از مردان همراهشان بودند به طرف نخست وزیری حرکت کردند. زنها شعار می دادند: «ما با استبداد مخالفیم»، «چادر اجباری نمی خواهیم». پیش از ظهر امروز خبرنگار کیهان از دانشگاه تهران گزارش داد که یک گروه از مردان تندرو با شعار «مرگ بر ارثیه رضا کچل» وارد دانشگاه تهران شدند و به نفع چادر و حجاب دست به تظاهرات زدند. (کیهان ۱۷ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۶صفحه۲)
کیهان در همین صفحه مصاحبه حجتالاسلام اشراقی، را منتشر کرده که گفته است:
باید حجاب رعایت شود و قوانین اسلامی موبه مو اجرا گردد و در همه موسسات و دانشگاهها به این موضوع توجه شود. اما باید در نظر داشت که حجاب به معنای چادر نیست. همین قدر که موها و اندام خانمها پوشانده شود و لباس آبرومند باشد حالا به هر شکلی مهم نیست چادر چیز متعارفی است و بسیار خوب است. اما به خاطر طرز کار و نوع کار خانمها شاید گاهی پوشاندن بدن و مو به طریق دیگر هم حجاب باشد حرفی نیست. باید طبق نظر مبارک امام حجاب اسلامی در سطح کشور توسط خانمها با اشتیاق اجرا شود ... در مورد اقلیتهای مذهبی همیشه نظر مبارک امام این بوده که آنها از هر حیث مورد احترام و حمایت باشند. اما اگر خانمهای اقلیتهای مذهبی هم رعایت حجاب اسلامی را بکنند چه بهتر. (کیهان ۱۷ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۶صفحه ۲)
همزمان با بالا گرفتن اعتراضات زنان کارمند، دانشگاهی و دانشآموز واکنشهای واکنشهای غیررسمی خشنتر میشود:
گروههائی از زنان از صبح امروز در خیابانهای تهران دست به تظاهرات زدند و در مقابل دادگستری اجتماع کردند. این زنها نسبت به خشونتهای چند روز اخیر عدهای مرتجع و مشکوک نسبت به زنان بیحجاب اعتراض داشتند. تظارهرات زنان از صبح پنج شنبه به دنبال چندین حمله در نقاط مختلف شهر به زنان بیحجاب در خیابانهای مسیر دانشگاه تهران شروع شد. که در چند نقطه منجر به برخورد با کسانی شد که زیر نقاب اسلامی به آنها حمله کردند و حتی چند تیر هوائی نیز شلیک کردند. زنان معترض دیروز نیز در دانشگاه تهران اجتماع کردند و طی سخنرانیهایی حمله افراد مشکوک به زنان بی حجاب را محکوم کردند اما در ساعاتی که این اجتماع ادامه داشت عده ای با گلوله های برف که در آنها سنگ کار گذاشته شده بود زنها را مورد هجوم قرار دادند. مهاجمین به اجتماع کنندگان دیروز در چند مورد برچسب طرفدار قانون اساسی زده که با اعتراض زنها روبرو شد. به دنبال تظاهرات و اجتماعات دیروز اولین ساعات صبح امروز نیز از چند نقطه تهران زنها به حرکت درآمدند جمعی از آنها مستقیماً خود را به دادگستری رسانده و جمع دیگری پس از اجتماع در دانشگاه تهران و اعلام نظراتشان درباره حجاب و چادر به سمت دادگستری حرکت کردند. در دبیرستانهای دخترانه تهران نیز امروز جمع زیادی از دانش آموزان برای اعتراض به اعمال فشارهای عده ای مشکوک در خیابانهای شهر زیر نام طرفدار اسلام در محوطه مدارس خود اجتماع کردند. تظاهرات در چند دبیرستان آنقدر بالا گرفت که مدیرکل آموزش و پرورش تهران صبح امروز در چند دبیرستان دخترانه حضور یافت و با دانش آموزان در این باره صحبت کرد. درباره تظاهرات روز پنج شنبه خبرگزاری پارس گزارش داد که عده ای گارد انقلابی برای پراکنده ساختن حدود ۱۵ هزار زن که در بیرون دفتر مهدی بازرگان دست به اعتراض زده بودند اقدام به تیراندازی هوائی کرد. این گروه که در زیر برف سنگین دست به تظاهرات زده بودند در مسیر خود با حدود ۲۰۰ تظاهر کننده مخالف روبرو شدند که سعی داشتند تظاهر کنندگان زن را متفرق کنند. خیابانهای اطراف دادگستری از صبح امروز توسط افراد مسلح بسته شده بود. پاسداران میگفتند قصد دارند از ایجاد مزاحمت مخالفین جلوگیری کنند. آنها گفتند در تظاهرات دو روز پیش زنان عدهای افراد ناآگاه و ناشناس به خانمهائی که درباره حجاب دست به تظاهرات زده بودند حمله کردند که متاسفانه حوادثی به بار آمد. همانطوری که امام بارها گفته هر کس آزاد است حرف خود را بزند و از آنجا که به خشونت کشاندن تظاهرات زنان توسط نیروهای مبارز و مترقی مذهبی نبوده است ما برای اثبات این موضوع و نیز برای اینکه هیچ آسیبی به خانمها نرسد خیابانهای اطراف کاخ دادگستری را بستهایم. خانمها میتوانند بدون هیچ نگرانی به اینجا بیایند تظاهرات کنند و هر حرفی که دارند بزنند ما هم مواظب آنها هستیم و هنگام تظاهرات به هیچ مردی اجازه عبور از این مناطق را نخواهیم داد. (کیهان ۱۹ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۷ صفحه۲)
بنابر خبر کیهان در این تجمع هما ناطق سخنرانی کرده و گفته که ما مخالف حجاب نیستیم ما مخالف تحمیل آن هستیم. در پایان این تجمع قطعنامهای صادر شد که در آن خواسته شده بود پوشش متعارف زنان باید با توجه به عرف و عادت و اقتضای محیط به تشخیص خود زنان واگذار شود. در دیگر صفحات روزنامه نیز به خبرهای متعددی از اجتماعات مشابه در مورد حجاب اشاره شده است. کیهان در همین شماره یادداشتی از سیمین دانشور در کنار عکس بیحجاب او کار کرده که به همین موضوع پرداخته و مساله حجاب را مسالهای فرعی دانسته و همزمان طرفداران حجاب اجباری و مخالفان آن را نصیحت کرده که بهانه به دست استکبار و ضدانقلاب ندهند و به بحثهای مهمتر بپردازند:
ما هر وقت توانستیم این خانه ویران را آباد کنیم اقتصادش را سرو سامان دهیم کشاورزیش را به جائی برسانیم حکومت عدل و آزادی را برقرار سازیم هر وقت تمامی مردم این سرزمین سیر و پوشیده و دارای سقفی امن بر بالای سرشان شدند و از آموزش و پرورش و بهداشت همگانی بهره مند گردیدند میتوانیم به سراغ مسائل فرعی و فقهی برویم میتوانیم سر فرصت و با خیال آسوده و در خانهای از پای بست محکم بنشینیم و به سر و وضع زنان بپردازیم. (کیهان ۱۹ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۷ صفحه ۶)
اصلیترین واکنش رسمی را دولت موقت نشان میدهد. عباس امیرانتظام سخنگوی دولت اعلام کرد:
نخست وزیر و همه آقایان وزرا معتقد به آیه کریمه لا اکراه فی الدین میباشند و دستور اجبار برای خانمها صادر نمیکنند. (کیهان ۲۰ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۸صفحه۲)
درهمین صفحه خبر راهپیمائی ۵ هزار نفر از معلمان و دانش آموزان دختر تهرانی و نیز تجمع کارکنان وزارت خارجه و برخی هنرپیشگان تئاتر در مخالفت با حجاب اجباری منتشر شده و همزمان از اجتماع گروهی از مردان مدافع حجاب اجباری در مقابل دفتر روزنامهها هم خبر داده شده است. هچنین روزنامه کیهان مصاحبه مفصلی از آیتالله طالقانی منتشر کرده که تماماً به مساله زنان اختصاص دارد. ایشان پس از شرح مبسوطی از فلسفه حجاب و شرح مزایای آن و نقد حکومت پهلوی به دلیل غربزده کردن زنان میگویند:
هو و جنجال راه نیاندازند و همانطور که بارها گفتیم همه حقوق حقه زنان در اسلام و در محیط جمهوری اسلامی محفوظ خواهد ماند. و از آنها خواهش میکنیم که با لباس ساده با وقار، روسری هم روی سرشان بیاندازد به جائی بر نمیخورد. اگر آنهائی هم که میخواهند مویشان خراب نشود اگر روی مویشان روسری بیاندازند بهتر است و بیشتر محفوظ میماند ... چه جنگها چه قتلها چه فجایع که تا یک سال قبل دائما هر روز یک قسمت از اخبار روزنامه ها همین فجایع بود. منشا اینها کی بود؟ منشا اینها از کجا بود؟ غیر از همین تحریکات بیجا بود؟ واقعاً یک عده زنها این جوانها را اذیت میکردند. آنها یک عدهای شکایت داشتند جوانها ما را اذیت مینند. یک جوانی که وسیله زن گرفتن ندارد وسیله کار ندارد زندگی سرو سامان ندارد وقتی این زن را با این صورت میبیند که گاهی یک پیرزن پنجاه شصت ساله خودش را مثل یک دختر ۱۴ ساله نمایش میدهد توی خیابان یا سر کوچه این بیچاره اذیتش میکند. ناراحتش میکند و این یک جور آزار جوانها است و امیدواریم که بعد از این جوانهای ما هم سر و سامان پیدا کنند... اجباری حتی برای زنهای مسلمان هم نیست. چه اجباری؟ حضرت آیتالله خمینی نصیحتی کردند مانند پدری که به فرزندش نصیحت میکند راهنمائیش میکند که شما اینجور باشید به این سبک باشید. (کیهان۲۰ اسفند۵۷ شماره ۱۰۶۵۸صفحه ۳)
آیتالله بهالدین محلاتی هم ضمن واجب دانستن حجاب هرگونه خشونت نسبت به زنان را غیرمجاز میخواند. اما رادیو و تلویزیون که با مدیریت صادق قطبزاده اداره میشود موضعی خصمانه نسبت به راهپیمائیهای زنان اتخاذ کرده و آنها را متهم به هواداری از رژیم شاهنشاهی میکند. این موضعگیری تلویزیون با اعتراض زنان و مطبوعات مواجه میشود. در مقابل مجتهد شبستری از مدیران رادیو تلویزیون شرکتکنندگان در راهپپمائی علیه حجاب اجباری را هوادران رژیم سابق خوانده که میخواهند ذهن مردم را منحرف کنند. او میگوید:
در اسلام نیمی از آزادی رهائی از قیدو بندها و نیمه دیگر متعهد و مقید بودن به بعضی چیزهاست... از یاد نبریم که همین چادر پوششی برای نگاهداری سلاح از دید اعضای ساواک بوده است. (کیهان ۲۱ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۹ صفحه۲)
کیهان ۲۱ اسفند از راهپیمائی صدها تن از زنان در سنندج و صدور قطعنامهای ۱۳ مادهای در مخالفت با حجاب اجباری خبر داده است. همچین در اصفهان حدود ۵۰ تن از زنان کارمند و دانشگاهی به همراه دو بانوی قاضی به دفاتر روزنامه های کیهان و آیندگان مراجعه کرده و به لزوم اجبار در گذاشتن حجاب اعتراض کردند. دانش آموزان چند دبیرستان دخترانه در اعتراض به اجبار در حجاب از رفتن بر سر کلاسهای درس خودداری کردند. همزمان گروهی از زنان تهرانی با تجمع در مقابل ساختمان رادیو تلویزیون از پخش نشدن اخبار و گزارشهای راهپیمائیهای زنان ابراز نارضایتی کردند. ضمن اینکه در همین روزها دادستان تهران در اطلاعیهای اعلام کرد هر کس مزاحم بانوان شود به شدت مجازات خواهد شد.
اما روشنفکران لائیک کماکان ترجیح میدادند اجباری شدن حجاب را مسالهای فرعی تلقی کرده و با نگاهی خوشبینانه روند حوادث را تحلیل کنند. هما ناطق در سخنرانی خود میگوید:
رفتند گزارش دادند که ما لخت به وزارتخانه ها رفتهایم. من از شما می پرسم در این زمستان سرد چطور یک زن لخت میتواند به وزارتخانهها برود. عنوان کردن مساله زن در این برهه از مبارزه یک مساله انحرافی است. ما نباید در این شرایط مسالهای به نام مساله زن داشته باشیم. یک بار چیزی در مورد حجاب گفتند و بعد هم پس گرفتند بنابراین برای این مساله نباید درگیری ایجاد کنیم باید با مجاهدین همراه باشیم حتی اگر روسری به سر کنیم بشرط آنکه ما بدانیم به نام ما توطئه نمیشود و نظام شاهنشاهی برگردانده نمیشود. (کیهان۲۱ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۵۹ صفحه۴)
با این حال مخالفتهای زنان و راهپیماییها تاثیرش را نهاد و عملاً زنان کارمند دولت ملزم به پوشش حجاب نشدند اگرچه فشارها و تهدیهای غیررسمی علیه زنان بیحجاب در کوی و برزن ادامه داشت. در همین چارچوب گروه زنان حقوقدان در ۲۱ اسفندماه بیانیهای صادر کرد که در آن اعلام شد با توجه به اینکه آیات عظام و دولت موقت مهندس بازرگان مساله اجبار در حجاب را منتفی دانستهاند، به همین دلیل اعتراضات به این موضوع پایان یافته اعلام میشود. در سرمقاله کیهان ۲۲ اسفند هم که به قلم بدری طاهر نوشته شده از زنان خواسته شده با توجه به رد اجباری شدن حجاب توسط رهبران انقلاب از ادامه دادن به مخالفتها و راهپیمایی و صدور بیانیه خودداری کنند تا دشمن اصلی فراموش نشود. با این حال در صفحه ۷ همین روزنامه خبر تجمع هزاران تن از زنان در زمین چمن دانشگاه تهران در اعتراض به حجاب اجباری منتشر شده است. همچنین اخبار تظاهرات زنان در ارومیه، کرمانشاه و بندرعباس نیز در همین صفحه انعکاس یافته است.
پاریس آسوشیتدپرس - حدود یک هزار زن آمریکائی دست به تظاهراتی به حمایت از زنان ایران در مقابل کنسولگری ایران در واشنگتن زدند. بتی فریدن و گلوریا استیمن دو تن از رهبران جنبش آزادی زنان آمریکا در میان تظاهر کنندگان بودند. همزمان در پاریس هم کمیته بین المللی حمایت از حقوق زن در ایران با حضور یکصد زن برجسته از پانزده کشور دنیا تشکیل شده است. (کیهان ۲۶ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۶۳صفحه ۲)
در اجتماع صدها هزار تن در پارک ملت هم خانم گوهرالشریعه دستغیب نماینده انجمن اسلامی زنان معلم در حمایت از حجاب اسلامی زنان و نیز عملکرد قطبزاده در رادیو تلویزیون سخنرانی کرد. صادق قطبزاده هم خبر داد که از فردا تلویزیون ایران سعی خواهد کرد مفاهیم جمهوری اسلامی را روشن کند. در بند دوازدهم قطعنامه این تجمع هم تاکید شده بود که:
خواهران مسلمان ما حجاب را به مثابه «سنگر پیکار» و حصار تقوا به تمامی زنان مبارز و انقلابی پیشنهاد مینماید. (کیهان ۲۶ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۳۳صفحه۸)
کیهان در آخرین روز انتشار در سال ۵۷ شعر زیر را چاپ کرد:
شعر فریاد از دکتر زهره صالحی از مشهد
...
چه شد ناگاه
که در اجرای یک اصل بزرگ و ساده اسلام
بهر زن
هزاران انتقاد و ناله سر کردن
و صدها عذر بر این گفته نیک امام خویش آوردند
مگر پوشیدن تن
از نگاه تشنه مردان
چنین درد و فغان دارد؟
و یا یک روسری سر داشتن
مشکل به بار آرد؟
نشاید
شور و انقلاب این سان هدر رفتن
و با این بعد طولانی که بین ما و مقصود است
به لجبازی به راه بیثمر رفت
و ناسنجیده
اسباب وقوع فتنه بیگانگان گشتن
و باید میل زشت تننمائی را
برای تن فروش زشت خو هشت
(کیهان ۲۷ اسفند ۵۷ شماره ۱۰۶۶۴صفحه ۶)}
گفتنی است این مطلب پیش از این در وبسایت میدان و رادیو زمانه منتشر شده و در اینجا بازنشر میشود .
نظرات ()مشخصات نویسنده
درباره : روزنامه نگارم و بی قرار...گاهی نوشتن آرامم می کند...
پروفایل مدیر : فریبا پژوه
آرشیو وبلاگ
صفحات وبلاگ
مطالب اخیر
موضوعات وبلاگ
لینکستان
نویسندگان همکار
امکانات جانبی
